सियाेक फाटकदेखि सियाेक गोदामधुरा सडक जीर्ण, सरकारी निकाय मौन रहेपछि स्थानीयद्वारा श्रमदानबाट मर्मत

प्रधानमन्त्री ग्राम सडक योजना (PMGSY) अन्तर्गत निर्माण भएको सियाेक फाटकदेखि सियाेक गोदामधुरा गाउँ जोड्ने सडक लामो समयदेखि जीर्ण बनेपछि स्थानीय बासिन्दा र चालकहरू आफैँ मर्मतमा जुटेका छन्। सम्बन्धित सरकारी निकायले मर्मतमा चासो नदेखाएपछि स्थानीय गाउँ समाज र चालक संगठनले श्रमदान तथा अर्थ संकलन गरेर सडक सुधार कार्य अघि बढाएका हुन्। सडक मर्मत कार्यका लागि शनिबार र आइतबार दुई दिन सो खण्डमा सवारी साधन सञ्चालन नगर्न समेत अपिल गरिएको छ।

यो सडक सियाेक क्षेत्रको मुख्य जीवनरेखा (लाइफलाइन) हो, जसले स्थानीय बासिन्दा, दैनिक उपभोग्य सामग्रीको आपूर्ति र विद्यालय जाने विद्यार्थीहरूलाई सिधै जोड्दछ। सडक अत्यधिक जीर्ण हुँदा सवारी साधन चल्न नसक्ने अवस्थामा पुगेको र दुर्घटनाको जोखिम बढेको हुनाले सार्वजनिक सुरक्षा र सहज यातायातका लागि स्थानीय स्तरबाटै गरिएको यो पहल प्रशासनिक निकायको आँखा खोल्न र समाजको सामूहिक शक्ति देखाउन निकै महत्त्वपूर्ण छ।

• जीर्ण सडक खण्ड: प्रधानमन्त्री ग्राम सडक योजना अन्तर्गत बनेको सियाेक फाटकदेखि सियाेक गोदामधुरा गाउँसम्मको सडक पूर्ण रूपमा क्षतिग्रस्त बनेको छ।

• स्थानीयको सक्रियता: सरकारी निकायबाट कुनै सुनुवाइ नभएपछि स्थानीय गाउँ समाज र चालक वर्ग आफैँ सडक मर्मतका लागि अघि सरेका छन्।

• सामूहिक सहभागिता: सडक निर्माण कार्यमा सियाेक चियाकमानका दिव्य ज्योति क्लब, इन्द्रेणी समाज, अमर ज्योति समाज, दिनबन्धु समाजका साथै नारायण गाउँ, तामाङ गाउँ र डाँडा गाउँका बासिन्दाहरूको ठूलो सहभागिता रहेको छ।

• आर्थिक संकलन: सडक मर्मतका लागि आवश्यक खर्च स्थानीय मानिसहरू आफैँले आपसी अर्थ संग्रह (रकम संकलन) गरेर जुटाएका हुन्।

• सवारी सञ्चालनमा रोक: मर्मत कार्यलाई व्यवस्थित बनाउन शनिबार र आइतबार दुई दिन सो सडक खण्डमा सवारी साधन नकुदाउन अनुरोध गरिएको छ।

प्रधानमन्त्री ग्राम सडक योजना मार्फत निर्माण भएको सियाेक फाटकदेखि सियाेक गोदामधुरा गाउँसम्मको सडक खण्ड लामो समयदेखि मर्मत सम्भारको अभावमा अत्यन्तै जीर्ण बनेको छ। सडकको अवस्था बिग्रिएर सवारी साधनहरू समेत चल्न नसक्ने स्थिति सिर्जना भएपछि अन्ततः स्थानीय गाउँ समाज र चालक वर्ग आफैँ सडक मर्मतमा होमिएका छन्। प्रशासनिक उदासीनताका विरुद्ध एकजुट हुँदै स्थानीय बासिन्दाहरूले श्रमदान मार्फत सडकको जीर्णोद्धार सुरु गरेका हुन्।

ग्रामीण क्षेत्रलाई मुख्य सडक सञ्जालसँग जोड्ने उद्देश्यका साथ प्रधानमन्त्री ग्राम सडक योजना अन्तर्गत यो सडक निर्माण गरिएको थियो। तर, निर्माण सम्पन्न भएको लामो समय बितिसक्दा पनि यसको मर्मत सम्भारमा सम्बन्धित विभाग वा निकायले ध्यान दिएनन्। बिस्तारै सडकका खाल्डाखुल्डीहरू बढ्दै गएर यातायात ठप्प हुने अवस्थामा पुगेपछि स्थानीय जनता आफैँ अग्रसर हुनुपर्ने बाध्यता आइलागेको हो।

के भयो?

सडक पूर्ण रूपमा ठप्प हुने र दुर्घटनाको भय बढेपछि सियाेक क्षेत्रका विभिन्न गाउँ, क्लब र समाजहरू एकजुट भए। उनीहरूले केवल श्रमदान मात्र गरेनन्, बरु सडक मर्मतका लागि आवश्यक पर्ने सामग्री खरिद गर्न आफैँबिच अर्थ संग्रह समेत गरे। हाल सो सडक खण्डमा ढुङ्गा, माटो र अन्य सामग्रीको प्रयोग गरेर खाल्डाखुल्डी पुर्ने र सवारी साधन गुड्न योग्य बनाउने कार्य तीव्र रूपमा भइरहेको छ। मर्मत कार्यलाई निरन्तरता दिन शनिबार र आइतबारको समय छुट्याइएको छ।

सहभागी संस्था र व्यक्तिहरू

यस सामूहिक श्रमदान कार्यमा सियाेक चियाकमानअन्तर्गतका दिव्य ज्योति क्लब, इन्द्रेणी समाज, अमर ज्योति समाज र दिनबन्धु समाजको सक्रिय सहभागिता रहेको छ। यसका साथै नारायण गाउँ, तामाङ गाउँ र डाँडा गाउँका धेरै संख्यामा स्थानीय बासिन्दाहरू सडकमा उत्रिएका छन्। आन्दोलन र श्रमदानको नेतृत्व स्थानीय समाजसेवी रुपेश राई अनि चालक संगठनका जितेन राईले गरिरहेका छन्।

सार्वजनिक प्रभाव र महत्त्व

यस सडकको जीर्ण अवस्थाले स्थानीय जनजीवनमा निकै ठुलो असर पारेको छ। यो सडक सियाेक क्षेत्रको जीवनरेखा मानिन्छ। यही बाटो भएर दैनिक दुईवटा विद्यालयका विद्यार्थीहरू आवतजावत गर्ने गर्छन्। यसका साथै सियाेक क्षेत्रमा रासन पानी र दैनिक उपभोग्य सामग्री ल्याउने मुख्य माध्यम पनि यही सडक हो। सडक बिग्रिँदा खाद्यान्न आपूर्तिमा समस्या हुनुका साथै बिरामीहरूलाई अस्पताल लैजान र सवारी दुर्घटना हुने सम्भावना अत्यधिक बढेको स्थानीयको भनाइ छ।

स्थानीय नेतृत्वको भनाइ

स्थानीय समाजसेवी रुपेश राई र चालक संगठनका प्रतिनिधि जितेन राईले सडकको दुरावस्थाबारे जानकारी दिँदै भन्नुभयो, “सियाेकको जीवनरेखा मानिने यो सडक जीर्ण बनेपछि यातायातमा धेरै समस्या भएको छ। सडकमा सवारी दुर्घटना हुने सम्भावना बढेकाले हामी स्थानीय मानिसहरू आफैँले अर्थ संग्रह गरेर सडकको मर्मत सुरु गरेका हौँ। हालसम्म सम्बन्धित सरकारी निकायले यस तर्फ कुनै कदम नचालेपछि गाउँ समाज नै अघि सर्नु परेको हो।”

आगामी कदम

सडक मर्मत कार्यलाई पूर्णता दिनका लागि शनिबार र आइतबार विशेष श्रमदानको समय तोकिएको छ। निर्माण कार्यमा कुनै बाधा नपुगोस् र सडक राम्रोसँग सेट हुन पाओस् भन्नका लागि यी दुई दिन उक्त सडक खण्डमा कसैले पनि सवारी साधन नकुदाइदिन नेतृत्वद्वय रुपेश राई र जितेन राईले सम्पूर्ण चालक तथा सर्वसाधारणमा हार्दिक अनुरोध गरेका छन्।

प्रशासनिक निकायहरू आफ्नो जिम्मेवारीबाट पछि हटे पनि सियाेक फाटकदेखि सियाेक गोदामधुरा गाउँका बासिन्दाहरूले देखाएको यो सामूहिक एकता र श्रमदान उदाहरणीय छ। आफ्ना बालबालिकाको शिक्षा र दैनिक रासन आपूर्तिको संवेदनशीलतालाई बुझेर गाउँ समाज आफैँ अग्रसर हुनुले ग्रामीण क्षेत्रमा नागरिक चेतना र एकता कति बलियो छ भन्ने प्रमाणित गर्दछ।

 (FAQs)

१. सियाेक फाटकदेखि सियाेक गोदामधुरा सडक कुन योजना अन्तर्गत बनेको हो?

यो सडक ग्रामीण क्षेत्रको यातायात सहज बनाउने उद्देश्यका साथ सरकारी योजना ‘प्रधानमन्त्री ग्राम सडक योजना’ मार्फत निर्माण गरिएको हो।

२. स्थानीय बासिन्दाहरू आफैँ सडक मर्मतमा किन लाग्नुपर्‍यो?

सडक अत्यन्तै जीर्ण भएर सवारी साधन चल्न नसक्ने अवस्थामा पुग्दा र दुर्घटनाको जोखिम बढ्दा समेत सम्बन्धित सरकारी निकायले हालसम्म मर्मत नगरेकाले स्थानीय गाउँ समाज आफैँ अघि सर्नु परेको हो।