सिक्किम सरकारको दिगो र वातावरणीय रूपमा जिम्मेवार पर्यटन प्रवर्द्धन गर्ने दृष्टिकोण अनुरूप पर्यटन र नागरिक उड्डयन विभागले प्रस्तावित बाकुचेन-ताम्जे ट्रेकिङ ट्रेलको फलो-अप निरीक्षण (रेकी) सम्पन्न गरेको छ। १७ जुलाई २०२६ मा विभागकी सचिव सुश्री होन्डाला ग्याल्टसेनको नेतृत्वमा गएको टोलीले यस मार्गको प्राविधिक तथा वातावरणीय सम्भाव्यताको मूल्याङ्कन गरेको हो। यो नयाँ पदमार्गले सिक्किमको पर्या-पर्यटन (इको-टूरिजम) लाई नयाँ उचाइमा पुर्याउने विश्वास गरिएको छ।
यो परियोजना सार्वजनिक र स्थानीय समुदायका लागि अत्यन्त महत्त्वपूर्ण छ किनभने यसले प्रकृति संरक्षणसँगै स्थानीय जीविकोपार्जनका लागि दिगो आर्थिक अवसरहरू सिर्जना गर्नेछ। बाकुचेन-ताम्जे ट्रेकिङ ट्रेलको विकासले जैविक विविधताको संरक्षण गर्दै पर्या-पर्यटनका माध्यमबाट स्थानीय बासिन्दाहरूलाई प्रत्यक्ष रूपमा रोजगारी र व्यापारमा संलग्न गराउने मार्ग प्रशस्त गर्दछ।
सिक्किम सरकारले राज्यमा वातावरणीय रूपमा जिम्मेवार र दिगो साहसिक पर्यटनलाई अगाडि बढाउन विशेष सक्रियता देखाएको छ। यसै सिलसिलामा पर्यटन र नागरिक उड्डयन विभागले त्सोम्गो अक्षको साथमा ताम्जे देखि बाकुचेन उपत्यकासम्मको प्रस्तावित समर/मनसुन पदयात्रा मार्गको विकास कार्यलाई तीव्रता दिएको छ। १७ जुलाई २०२६ मा विभागका वरिष्ठ अधिकारीहरूको टोलीले यस प्रस्तावित एक दिने ट्रेकिङ ट्रेलको फलो-अप रिसेस (रेकी) तथा विस्तृत निरीक्षण कार्य सफलतापूर्वक सम्पन्न गरेको छ।
स्थलगत निरीक्षण र सहभागिता
यस महत्त्वपूर्ण निरीक्षण भ्रमणको नेतृत्व पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन विभागकी सचिव सुश्री होन्डाला ग्याल्टसेनले गर्नुभएको थियो। रेकी टोलीमा विभागका विशेष सचिव डा प्रेरणा चाम्लिङ, अतिरिक्त निर्देशक (साहसिक) श्री तेन्जिङ गेले, संयुक्त निर्देशक (साहसिक) श्री काजी शेर्पा, उपनिर्देशक (साहसिक) श्री मनोज क्षेत्री, सहायक निर्देशक (साहसिक) श्री वृन्द मोहन सुब्बा, र सहायक निर्देशक (सूचना तथा प्रचार) सुश्री बिजेता क्षेत्री लगायत साहसिक शाखाका अधिकारीहरू र स्थानीय समुदायका सदस्यहरूको सहभागिता रहेको थियो। सम्पूर्ण निरीक्षण अवधिभर भारतीय सेनाको 11GR का सेनाका जवानहरूले सुरक्षा प्रदान गर्दै टोलीको सुरक्षित आवतजावत सुनिश्चित गर्न बहुमूल्य सहयोग गरेका थिए।
प्राविधिक तथा वातावरणीय मूल्याङ्कन
भ्रमणका क्रममा सह निर्देशक (साहसिक) श्री काजी शेर्पाले प्रस्तावित ट्रेकिङ ट्रेलको विस्तृत प्राविधिक मूल्याङ्कन प्रस्तुत गर्नुभयो। उहाँले रुट पङ्क्तिबद्धता, भूभाग प्रोफाइल, उचाइ ढाँचा, सुरक्षा उपायहरू, क्याम्प साइटको उपयुक्तता, पानीका स्रोतहरू र वातावरणीय संवेदनशीलता जस्ता स्थापित मापदण्डहरूमाथि प्रकाश पार्नुभयो। विभागको मुख्य उद्देश्य यस मार्गलाई सुरक्षित, दिगो र विश्वस्तरीय पदयात्रा गन्तव्यको रूपमा विकास गर्नु रहेको छ। टोलीले यस क्षेत्रको प्राकृतिक मूल्य र पूर्वाधारको आवश्यकतालाई ध्यानमा राख्दै पारिस्थितिक संरक्षण सुनिश्चित गर्ने रणनीतिमा जोड दिएको छ।
सार्वजनिक प्रभाव र स्थानीय जीविकोपार्जन
निरीक्षणका क्रममा टोलीले स्थानीय बासिन्दा र सरोकारवालाहरूसँग विशेष अन्तरक्रिया गरेको थियो। यस अन्तरक्रियाले क्षेत्रको पर्यटन सम्भाव्यता बुझ्न बहुमूल्य अन्तर्दृष्टि प्रदान गरेको छ। समावेशी र दिगो पर्यटन पहलहरूले स्थानीय समुदायको जीविकोपार्जनमा प्रत्यक्ष सकारात्मक प्रभाव पार्ने कुरालाई विभागले पुन: पुष्टि गरेको छ। जिम्मेवार पर्यटनको माध्यमबाट यस क्षेत्रका जनताका लागि नयाँ आर्थिक अवसरहरू सिर्जना हुने र पर्या-पर्यटन मजबुत बन्ने देखिन्छ।
बाकुचेन-ताम्जे उपत्यका पुरानो जङ्गल, मनमोहक पहाडी परिदृश्य र समृद्ध जैवविविधताका लागि परिचित छ। विशेष गरी गर्मी महिनाहरूमा यो उपत्यका विभिन्न प्रकारका जङ्गली फूलहरूले ढाकिने भएकाले यसको सौन्दर्य अझ खुल्ने गर्दछ। विभागले यस मार्गलाई केवल एउटा साहसिक पदमार्गका रूपमा मात्र नभई राज्यको प्राकृतिक सम्पदा प्रदर्शन गर्ने प्रमुख इको-पर्यटन केन्द्रका रूपमा विकास गर्ने दीर्घकालीन योजना बनाएको छ। क्षेत्रीय मूल्याङ्कन सफल बनाउन सहयोग गरेकोमा विभागले भारतीय सेनाप्रति हार्दिक आभार समेत प्रकट गरेको छ।
(FAQs)
१. बाकुचेन-ताम्जे ट्रेकिङ ट्रेल कुन क्षेत्रमा अवस्थित छ?
यो प्रस्तावित समर/मनसुन पदयात्रा ट्रेल सिक्किमको प्रसिद्ध त्सोम्गो अक्षको साथमा ताम्जे देखि बाकुचेन उपत्यकाको क्षेत्रमा अवस्थित छ।
२. यो ट्रेकिङ ट्रेलको स्थलगत निरीक्षण कहिले र कसको नेतृत्वमा भएको थियो?
यस ट्रेलको स्थलगत निरीक्षण १७ जुलाई २०२६ मा पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन विभागकी सचिव सुश्री होन्डाला ग्याल्टसेनको नेतृत्वमा सम्पन्न भएको थियो।
