भारतका प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको दुईदिने इन्डोनेसिया भ्रमणका क्रममा भारत र इन्डोनेसियाबीच रक्षा सहयोगलाई नयाँ उचाइमा पुर्याउने ऐतिहासिक सम्झौता भएको छ। दुवै देशले भारतमा विकसित ब्रह्मोस सुपरसोनिक क्रुज मिसाइल प्रणाली इन्डोनेसियालाई निर्यात गर्ने सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेका छन्। सम्झौताको आर्थिक तथा प्राविधिक विवरण भने सार्वजनिक गरिएको छैन। प्रधानमन्त्री मोदी र इन्डोनेसियाका राष्ट्रपति प्रबोवो सुबियान्तोबीच भएको द्विपक्षीय वार्तामा रक्षा, खाद्य सुरक्षा, व्यापार, समुद्री सुरक्षा, महत्वपूर्ण खनिज, कृषि, इस्पात उद्योग, स्वास्थ्य तथा क्षेत्रीय सुरक्षालगायत विषयमा विस्तृत छलफल भएको थियो। दुवै नेताले भारत–इन्डोनेसिया व्यापक रणनीतिक साझेदारीलाई अझ सुदृढ बनाउने तथा हिन्द–प्रशान्त क्षेत्रमा शान्ति, स्थायित्व र समृद्धि प्रवर्द्धन गर्न सहकार्य गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन्। ब्रह्मोस सम्झौतासँगै भारतले इन्डोनेसियालाई अस्त्र हावा–देखि–हावा मिसाइल पनि आपूर्ति गर्नेछ। साथै, महत्वपूर्ण खनिज, इस्पात, कृषि र स्वास्थ्य क्षेत्रका सहकार्यसम्बन्धी विभिन्न समझदारीपत्र (एमओयू) मा पनि हस्ताक्षर गरिएको छ। भारतको स्टिल अथोरिटी अफ इन्डिया (SAIL) र इन्डोनेसियाको क्राकाटाउ स्टिलबीच इन्डोनेसियामा स्टेनलेस स्टिल स्ल्याब उत्पादनका लागि संयुक्त उद्यम स्थापना गर्ने सहमति समेत भएको छ। दुवै देशले द्विपक्षीय व्यापार विस्तार, प्राथमिकतापूर्ण व्यापार सम्झौताको वार्तालाई तीव्रता दिने तथा हिन्द महासागर क्षेत्रमा समुद्री सहकार्यलाई थप मजबुत बनाउने सहमति जनाएका छन्। प्रधानमन्त्री मोदीले इन्डोनेसियालाई भारतको ‘एक्ट ईस्ट’ नीति को महत्वपूर्ण साझेदारका रूपमा वर्णन गर्दै आर्थिक विकास र क्षेत्रीय सुरक्षामा सहकार्य अझ विस्तार गर्ने प्रतिबद्धता दोहोर्याएका छन्।











