भारतमा ४५-५० डिग्री सेल्सियस सामान्य छ, तर युरोपमा ४० डिग्री सेल्सियसमा मानिसहरू किन पीडित छन्? ताप डोम र पग्लिरहेका सडकहरू: पूरा कारण यस्तो छः युरोपले हालैको इतिहासमा सबैभन्दा तीव्र तापको लहर अनुभव गरिरहेको छ। मिडिया रिपोर्टहरूका अनुसार, धेरै युरोपेली देशहरूमा तापक्रम ४० डिग्री सेल्सियस पुगेको छ। यसले युरोपको सम्पूर्ण पूर्वाधार ध्वस्त पारेको छ। बिरामी पर्ने मानिसहरूको बढ्दो संख्याले अस्पतालहरूमा दबाब दिइरहेको छ र ट्राफिक प्रणालीमा गम्भीर असर पारिरहेको छ।
WHO प्रमुख टेड्रोस अधानोम गेब्रेयससले आफ्नो आधिकारिक एक्स ह्यान्डलमा पुष्टि गरे कि जुन २१ देखि, अर्थात्, पछिल्लो नौ दिनमा युरोपमा १,३०० भन्दा बढी मानिसहरूको मृत्यु भएको छ।
यो सोध्नु स्वाभाविक हो: जब भारतमा ४० डिग्री सेल्सियस सामान्य मानिन्छ, युरोपमा किन यति धेरै मृत्यु भइरहेको छ? सडकहरू किन पग्लिरहेका छन्? मानिसहरूको लागि जीवन किन यति कठिन भएको छ?
यी प्रश्नहरूको जवाफ खोज्ने प्रयास गरौं:
युरोप ४० डिग्री सेल्सियसमा किन जलिरहेको छ?
भारतको औसत व्यक्तिले ४५ देखि ५० डिग्री सेल्सियसको तापक्रम सहन सक्छ भने, युरोपेलीहरू ४० डिग्री सेल्सियसमा किन पीडित छन्? सरल उत्तर यो हो कि युरोप चिसो महादेश हो। यहाँको तापक्रम सामान्यतया २० देखि २५ डिग्री सेल्सियसभन्दा माथि कहिल्यै बढ्दैन। फलस्वरूप, कुनै पनि युरोपेली देशका बासिन्दाहरूलाई एयर कूलर वा एसीको पहुँच हुँदैन, पंखा त परको कुरा। यसले सबैभन्दा धेरै समस्या निम्त्याइरहेको छ।
यसैले आजकल युरोपेली इलेक्ट्रोनिक्स पसलहरूमा पंखा र एसी किन्ने मानिसहरूको लामो लाइन देखिन थालेको छ।
युरोप तातो गुम्बज बनेको छ
थर्मोमिटरमा देखाइएको तापक्रम र युरोपमा “जस्तो लाग्छ” तापक्रम बीचको भिन्नतालाई पनि यो समस्याको प्रमुख कारण मानिन्छ। मौसमविद्हरूको भाषामा, यसलाई तातो गुम्बज भनिन्छ। वास्तवमा, दुई कम-दबाव प्रणालीहरू बीच बलियो उच्च-दबाव प्रणाली फसेको छ। यसले चिसो हावालाई क्षेत्रमा प्रवेश गर्नबाट रोक्छ। यसैकारण थर्मोमिटरमा रेकर्ड गरिएको तापक्रम र वास्तविक तापक्रम बीचको भिन्नता स्पष्ट देखिन्छ।
मौसम विज्ञहरू भन्छन् कि हाम्रो शरीरले तापक्रम मात्र होइन आर्द्रता र हावाको गति पनि महसुस गर्छ। हावामा आर्द्रता बढी हुँदा पसिना सुक्दैन र शरीर चिसो हुन सक्दैन। यस्तो अवस्थामा शरीरले थर्मोमिटरभन्दा बढी तापक्रम महसुस गर्छ। ताप गुम्बजहरू सामान्यतया थर्मोमिटरभन्दा लगभग १० डिग्री तातो मापन गर्छन्।
पग्लिने सडकहरू र घुमाउरो रेखाहरू
गर्मी र तापको लहरले युरोपको पूर्वाधारलाई अप्रचलित बनाएको छ। यातायात सञ्जालहरू भत्किएका छन्। मनी कन्ट्रोलको मिडिया रिपोर्ट अनुसार, जर्मनीमा कंक्रीट स्ल्याबहरू विस्तार र चर्किएका छन्। सडकहरू पनि पग्लिरहेका छन्। यसले ट्राफिकमा महत्त्वपूर्ण प्रभाव पारिरहेको छ, जसले गर्दा पूर्ण रूपमा ट्राफिक रोकिएको छ।
तर ४० डिग्रीमा सडकहरू किन पग्लिरहेका छन्?
भारतमा ५० डिग्री सेल्सियसको तापक्रम पनि ट्राफिक रोक्न आवश्यक पर्ने गरी पग्लिँदैन भने, युरोपमा सडकहरू किन ४० डिग्री सेल्सियसमा पग्लिरहेका छन्? आज तकको मिडिया रिपोर्टले दुवै ठाउँमा सडक निर्माणमा प्रयोग हुने सामग्रीका कारण यो भइरहेको दाबी गरेको छ। वास्तवमा, भारत र युरोप दुवैमा सडकहरू बिटुमेन र कंक्रीटको मिश्रण प्रयोग गरेर बनाइन्छ, तर बिटुमेनमा प्रयोग हुने डामरको गुणस्तर दुवै देशहरूमा फरक हुन्छ।
युरोपमा, कंक्रीटलाई सामान्यतया पिसेपछि बिटुमेनमा मिसाइन्छ। यसले हिउँ पर्ने दिनहरूमा चिप्लनबाट रोक्न मद्दत गर्छ, तर यसले बिटुमेनलाई धेरै नरम पनि बनाउँछ। यस्तो बिटुमेन चिसो हावापानीमा प्रयोगको लागि उपयुक्त मानिन्छ।
यद्यपि, भारतमा सडक निर्माणमा प्रयोग हुने बिटुमेनले कडा, उच्च-चिसोपन बाइन्डर प्रयोग गर्दछ। यो बिटुमेन यसरी बनाइएको छ कि यसले अत्यधिक गर्मीमा पनि पग्लिँदैन वा सडकहरू डुब्दैन।
