दार्जिलिङ पहाडले दशकौँदेखि सत्ता र शक्तिको लुकामारी देख्दै आएको छ। तर, वर्तमान समय पहाडको राजनीतिमा अजय एडवर्ड्स एउटा यस्तो नाम बनेर उभिएका छन्, जसले राजनीतिलाई केवल कुर्सीको माध्यम होइन, सेवाको मार्गको रूपमा परिभाषित गर्ने प्रयास गरिरहेका छन्। उनलाई भोट दिनुको अर्थ केवल एक व्यक्तिलाई जिताउनु होइन, बरु पहाडमा एउटा नयाँ राजनीतिक संस्कारको बीजारोपण गर्नु हो। निस्वार्थ सेवा र मानवीय संवेदनाले राजनीतिमा लाग्नुभन्दा धेरै अघिदेखि नै अजय एडवर्ड्सले सामाजिक सेवाका माध्यमबाट जनताको मन जितेका हुन्। आफ्नो निजी सुख-सुविधा र व्यवसायलाई थाँती राखेर, विपन्नका लागि अस्पताल पुर्याउनेदेखि भोकाको पेट भर्नेसम्मका कार्यमा उनले जुन निस्वार्थ समर्पण देखाए, त्यो आजको युगमा दुर्लभ छ। उनको नेतृत्वमा स्वार्थ भन्दा माथि मानवता रहेको छ र पाइन्छ पनि। जसले नैतिकता र मूल्य-मान्यताको राजनीतिमा पहाडको राजनीति सत्ताका लागि सिद्धान्त बेच्ने कार्यलाई कहिले आत्मसमर्पण गरेनन्।परिपाटी हाबी भइरहँदा, एडवर्ड्सले आफ्नो नैतिक अडानलाई कहिल्यै डगमगाउन दिएनन्। उनी सत्ताको लोभमा परेर कसैको बैसाखी बन्नु भन्दा जनताको पक्षमा उभिएर सङ्घर्ष गर्न रुचाउँछन्। उनको नेतृत्वले पहाडलाई अपमानको राजनीतिबाट मुक्त गराई आत्मसम्मानको राजनीति तिर डोर्याउने सङ्केत गर्छ। पारदर्शी र जवाफदेही नेतृत्वमा
भ्रष्टाचार र अपारदर्शिता पहाडका प्रमुख समस्या हुन्। अजय एडवर्ड्सले बारम्बार स्वच्छ प्रशासन र जनताप्रति उत्तरदायी नेतृत्वको वकालत गर्दै आएका छन्। उनको भिजनमा विकास केवल कागजमा सीमित छैन, बरु भुइँतहका मानिसहरूको जीवनस्तर उकास्ने व्यावहारिक योजनाहरू छन्। कयौँ युवा र भविष्यमुखी सोच बोकेर उनले पहाडका युवाहरूलाई केवल भोट बैंकको रूपमा प्रयोग नगरी उनीहरूमा नेतृत्व विकास र आत्मनिर्भरताको भावना जगाउने काम गरेका छन्। कला, खेलकुद र बौद्धिक विकासका क्षेत्रमा उनले दिएको योगदानले पहाडलाई सिर्जनशील दिशातिर मोडिरहेको छ।
_____
[१.] किन अजय एडवर्डलाई दिने त भोट?
_____
अजय एडवर्ड्सलाई भोट दिनु भनेको
दलाल तन्त्रको अन्त्यका लागि हो। पहाडको अस्मिता र भूमि अधिकार रक्षाका लागि हो।
स्वच्छ र सफा दार्जीलिङको सपना साकार पार्नका लागि हो। सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण, राजनीतिमा इमान्दारिता अझै जीवित छ भनेर प्रमाणित गर्नका लागि हो। आज पहाडलाई भाषण गर्ने नेता होइन, जनताको आँसु पुछ्ने सारथि चाहिएको छ। अजय एडवर्ड्सको नेतृत्वले पहाडलाई अन्धकार र अन्योलबाट निकालेर समानता र समृद्धिको उज्यालोतिर लैजाने सामर्थ्य राख्छ। उनको निस्वार्थ भावनालाई शक्ति प्रदान गर्नु भनेको आफ्नै सुन्दर भविष्यको सुनिश्चितता गर्नु हो।
अजय एडवर्ड्सको राजनीति केवल पद प्राप्तिको दौड होइन, बरु यो दार्जीलिङ पहाडको राजनीतिक शुद्धीकरण र भुइँतहको सेवाको एउटा नयाँ अध्याय हो। उनको कार्यशैली र मुद्दाहरू कसरी परिवर्तन भए र उनले कसरी पहाडको विकासमा योगदान पुर्याए भन्ने विषयमा यहाँ विस्तृत चर्चा भएको नै छ। परिवर्तनको संवाहक र सेवाको प्रतिमूर्ति भित्र मूल मुद्दामा परिवर्तन हो। भावनाबाट समाधानतर्फ अजय एडवर्ड्सको राजनीतिमा प्रवेश गर्नुभन्दा अघिको छवि एक सफल व्यवसायी र परोपकारी सामाजिक अभियन्ताको थियो। उनले सुरुमा “हाम्रो पार्टी” मार्फत राजनीतिलाई जनताको घरदैलोको सेवासँग जोडे। परिवर्तनको मोडमा पहिलेको राजनीति केवल गोर्खाल्याण्डको भावनात्मक नारामा मात्र सीमित थियो। तर एडवर्ड्सले यसलाई व्यावहारिक समाधान तर्फ मोडे। उनले गोर्खाल्याण्डलाई भिजन र विकास (शिक्षा, स्वास्थ्य, पूर्वाधार) लाई मिसन बनाए।
पछिल्लो समयको सक्रियताले हालैका दिनहरूमा उनले चिया श्रमिकहरूको अधिकार, भू-अधिकार (Parcha Patta), र अग्निपथ जस्ता युवाका भविष्यसँग जोडिएका मुद्दाहरूमा केन्द्र र राज्य दुवैलाई प्रश्न गरेर पहाडको राजनीतिलाई जवाफदेही राजनीतिमा रूपान्तरण गरेका छन्। भौतिक पूर्वाधार र विकासमा योगदानमा अजय एडवर्ड्सले केवल बजेटको भर नपरी आफ्नो व्यक्तिगत प्रयास र स्थानीय सहकार्यमा धेरै उल्लेखनीय कार्यहरू गरेका छन्। परिवर्तन नाराले दार्जीलिङका दुर्गम बस्तीहरू जहाँ दशकौँदेखि बाटो पुगेको थिएन, त्यहाँ उनले स्थानीय बासिन्दासँग मिलेर श्रमदान र निजी सहयोगमा साना पुल र लिङ्क रोडहरू निर्माणमा सहजीकरण गरेका छन्। (विशेष गरी दार्जिलिङ नगरपालिका र वरपरका ग्रामीण क्षेत्रका कमान-बस्तीहरूमा)।
सामाजिक योगदानमा उनले कोभिड-१९ को समयमा र त्यसपछि पनि ‘Glenary’s’ मार्फत र व्यक्तिगत तर्फबाट निःशुल्क एम्बुलेन्स सेवा, अक्सिजन कन्सन्ट्रेटर, र गरिब विद्यार्थीहरूका लागि शैक्षिक सहयोग प्रदान गरेर राजनीतिमा सेवाको नयाँ मानक स्थापित गरे।
_____
[२.] दार्जिलिङलाई हेर्ने दृष्टिकोण कस्तो बन्यो?
______
उनले दार्जीलिङलाई केवल एउटा पर्यटकीय स्थलको रूपमा मात्र होइन, बरु बौद्धिक र सांस्कृतिक राजधानीको रूपमा हेर्छन्।
उनको नजरमा दार्जिलिङ एक यस्तो ठाउँ हो जहाँका जनताले आफ्नो आत्मसम्मान (Identity) र अधिकारका लागि कसैको अगाडि हात फैलाउनु नपरोस्। उनी पहाडको आर्थिक आत्मनिर्भरतामा विश्वास गर्छन्, जसले गर्दा यहाँका युवाहरू रोजगारीका लागि खाडी मुलुक वा अन्य सहरमा पलायन हुन नपरोस्। हरेक चुनावी प्रसारण र राजनीतिक दिशामा वर्तमान चुनावी परिवेशमा अजय एडवर्ड्सले पहाडको राजनीतिलाई वैकल्पिक र स्वच्छ दिशामा मोड्ने प्रयास गरिरहेका छन्।
नकारात्मकताको अन्त्य गरेर उनी विपक्षलाई गाली गर्ने भन्दा पनि आफ्ना योजना र मूल्य-मान्यता सुनाउने राजनीतिमा विश्वास गर्छन्। भ्रष्टाचार विरुद्धको बुलन्द आवाज सधैँ निस्किएको देखिन्छ जहाँ परिवर्तनको आक्रोशले मेला जमाउँछ। उनले GTA र नगरपालिकामा हुने भ्रष्टाचारका विरुद्ध सशक्त आवाज उठाएर जनतालाई सचेत गराउने काम गरिरहेका छन्। स्वतन्त्र पहिचान बोकेर उनी दार्जीलिङको मुद्दालाई दिल्ली वा कोलकत्ताको इसारामा होइन, पहाडकै माटोबाट समाधान गर्नुपर्छ भन्ने मान्यता राख्छन्। अजय एडवर्ड्सको नेतृत्वले पहाडलाई प्रतिशोधको राजनीतिबाट निकालेर विकास र न्यायको राजनीति तिर लैजाने प्रयास गरिरहेको छ। उनको निस्वार्थ सेवा र पहाडप्रतिको अटल प्रेमले नै आज उनलाई आम जनताको भरोसाको केन्द्र बनाएको छ। उनको यात्राले प्रमाणित गर्छ कि राजनीतिमा शक्ति भन्दा सत्य र स्वार्थ भन्दा सेवा ठूलो हुन्छ।
_____
[३.] सहिदको लास कुल्चेर राजनीति गर्ने विरुद्धमा उनको कटाक्ष कस्तो रहेको छ?
_____
दार्जीलिङ को राजनीतिक इतिहासमा भएको रगतको होली र सहिदहरूको बलिदानलाई सत्ताको भर्याङ बनाइएको विषयमा अजय एडवर्ड्सको दृष्टिकोण अत्यन्तै स्पष्ट र मर्मस्पर्शी रहेको छ। उनले विभिन्न सार्वजनिक मञ्च र चुनावी सभाहरूमा यस विषयलाई राजनैतिक धोका र नैतिक पतनको रूपमा व्याख्या गर्दै आएका छन्। सहिदको बलिदान र नेतृत्वको विश्वासघात बारे अजय एडवर्ड्सले पटक-पटक भन्ने गरेका छन् कि दार्जीलिङका वीर सहिदहरूले जातिको उज्ज्वल भविष्यका लागि आफ्नो रगत बगाए, तर पछिल्ला नेतृत्वहरूले त्यही रगतको टाटामा बसेर सत्ताको मोजमस्ती गरे। उनका अनुसार, “सहिदका लासहरू कुल्चेर कुर्सीमा पुग्नेहरूले जातिको भलो कहिल्यै गर्न सक्दैनन्।” उनले सन् १९८६ देखि २०१७ सम्मका आन्दोलनमा ज्यान गुमाउनेहरूप्रति न्याय नभएको कुरालाई जोडदार रूपमा उठाउँदै आएका छन्। डर र धम्कीको राजनीतिको अन्त्य नहुदाँ पहाडले लामो समयसम्म जुन अन्याय सह्यो, त्यसमा बाहिरी शक्ति मात्र होइन, भित्री दलाल तन्त्र पनि उत्तिकै जिम्मेवार रहेको उनको ठम्याइ छ। उनले भन्ने गरेका छन् कि पहाडमा एउटा यस्तो समय आयो जहाँ मानिसहरू आफ्नै अधिकार माग्दा पनि डराउनुपर्थ्यो। एडवर्ड्सले यसलाई “आफ्नै दाजुभाइले आफ्नै दाजुभाइलाई दबाएको कालो इतिहास” भनी सम्बोधन गर्छन् र अबको राजनीति भयमुक्त हुनुपर्नेमा जोड दिन्छन्। न्यायको खोजी र मदन तामाङ हत्या प्रकरण सम्बन्धित विशेष अजय एडवर्ड्सले सहिदहरूको सम्मानको कुरा गर्दा सन् २०१० को मदन तामाङ हत्या प्रकरणलाई पनि प्रमुखताका साथ उठाउँछन्। उनले भर्खरै (सन् २०२४ को मे महिनातिर) यस मुद्दामा कानूनी सहायता दिने घोषणा समेत गरेका छन्। उनको तर्क छ कि जबसम्म पहाडका निडर नेता र सहिदहरूले न्याय पाउँदैनन्, तबसम्म दार्जिलिङको राजनीतिमा नैतिकता फर्कन सक्दैन। ४० वर्षको शून्य उपलब्धि
उनले विगतका आन्दोलन र त्यसपछिका राजनैतिक घटनाक्रमलाई समीक्षा गर्दै भन्छन् “हामीले ४० वर्ष केवल आन्दोलन र हिंसामा गुमायौँ, जसले पहाडको अर्थतन्त्र र भविष्यलाई तहसनहस बनायो।” नेतृत्वले सहिदका सपनाहरूलाई व्यक्तिगत स्वार्थ र दिल्ली-कोलकत्ताको खुसीका लागि बली चढाएको उनको गम्भीर आरोप छ। “आत्मसम्मानको पुनर्स्थापना नै पहाडको चुनौतीपूर्ण भविष्य हो।” उनको भनाइको सार यो हो कि दार्जिलिङले अब लासको राजनीति होइन, लासहरूले देखाएको सपनाको राजनीति गर्नुपर्छ। उनी भन्छन्, “हामीले हाम्रा पुर्खाहरू र सहिदहरूको अपमान सहिसक्यौँ, अब हाम्रो लडाइँ त्यही गुमेको आत्मसम्मान फिर्ता ल्याउनका लागि हो।” अजय एडवर्ड्सले पहाडको इतिहासलाई एक दुखान्तको रूपमा हेर्छन्, जहाँ जनताले इमानदारितापूर्वक बलिदान दिए तर नेतृत्वले त्यसलाई व्यापार बनायो। उनको चुनावी अभियान र राजनैतिक सक्रियताको एउटा ठुलो हिस्सा यही अन्यायको घाउमा महलम लगाउने र भविष्यमा फेरि सहिदका लासमाथि राजनीति हुन नदिने प्रतिज्ञामा आधारित छ।
_____
[४.] अजय एडवर्डको साशनकालमा दार्जिलिङको भविष्य कस्तो हुन्छ?
_____
अजय एडवर्ड्सको नेतृत्व वा शासनकाल (यदि उनले भविष्यमा निर्णायक शक्ति पाए भने) दार्जीलिङका लागि एउटा संरचनात्मक परिवर्तन (Structural Shift) को समय हुने सङ्केत देखिन्छ। उनको अहिलेसम्मको कार्यशैली, हाम्रो पार्टीदेखि लिएर नयाँ गठन गरिएको भारतीय गोर्खा जनशक्ति मोर्चा (IGJF) सम्मको यात्रालाई हेर्दा भविष्यको दार्जीलिङ निम्न दिशातर्फ जाने आकलन गर्न सकिन्छ। एकपल्ट हेरौं अजय एडवर्ड्सको नेतृत्वमा दार्जीलिङको भविष्य एक मार्गचित्र भित्र अडिग बनेर उभिएको छ।
[१.] भिजन र मिसन बीचको सन्तुलनमा
एडवर्ड्सले राजनीतिमा एउटा स्पष्ट रेखा कोरेका छन्। गोर्खाल्याण्ड भिजन र विकास मिसन। उनको शासनकालमा दार्जिलिङले केवल भावनात्मक नारामा मात्र समय खेर फाल्ने छैन। उनले “अहिलेको काम अहिले नै गर्ने” र “भविष्यको लक्ष्यमा अडिग रहने” रणनीति अपनाउने देखिन्छ। यसले पहाडलाई ‘विकास र पहिचान’ दुवैको समानान्तर मार्गमा लैजानेछ।
[२.] भ्रष्टाचार मुक्त र पारदर्शी प्रशासन भित्र
उनको मुख्य लडाइँ भ्रष्टाचार र सिन्डिकेट विरुद्ध हो। उनको नेतृत्वमा दार्जीलिङको भविष्यमा जवाफदेहिता बनेर सरकारी कोष र योजनाहरूको हिसाबकिताब जनताको अगाडि पारदर्शी हुनेछ। जसले श्रमको सम्मान गर्नु साथै चिया श्रमिकहरूको न्यूनतम ज्याला र लेबर कोड जस्ता मुद्दाहरूले प्राथमिकता पाउनेछन्, जसले श्रमिकको जीवनस्तरमा सुधार ल्याउनेछ।
[३.] आत्मनिर्भर र स्वावलम्बी अर्थतन्त्र बलियो बनाउन एडवर्ड्स आफै एक सफल व्यवसायी भएकाले उनको नजर दार्जीलिङको आर्थिक आत्मनिर्भरतामा छ। युवा स्वरोजगारले पहाडका युवाहरूलाई खाडी मुलुक पठाउनुको साटो स्थानीय स्रोत-साधन (पर्यटन, कृषि, कला) को परिचालन गरी रोजगारी सिर्जना गर्ने उनको लक्ष्य रहनेछ। जसले पहाडमा पूर्वाधार विकास परिवर्तन पुल जस्ता उदाहरणहरूले के देखाउँछन् भने उनको शासनकालमा केवल ठूला ठेक्कापट्टा होइन, साना तर जनतालाई प्रत्यक्ष फाइदा पुग्ने पूर्वाधारहरू (बाटो, पानी, बिजुली) ले तीव्रता पाउनेछन्।
[४.] दिल्ली र कोलकत्तासँगको नयाँ सम्बन्ध राख्दै एडवर्ड्सले पहाडको राजनीतिलाई राज्य र केन्द्र दुवैबाट समान दुरी (Equidistant) मा राख्ने प्रयास गरेका छन्। यसको अर्थ
दार्जिलिङ अब कसैको कठपुतली बन्ने छैन।
पहाडका मुद्दाहरूमा दिल्ली वा कोलकत्तासँग बार्गेनिङ गर्दा दार्जीलिङको हितलाई सर्वोपरि राखिनेछ।
[५.] सामाजिक सद्भाव र बौद्धिक क्रान्ति
उनको नेतृत्वले दार्जीलिङलाई फेरि एक पटक बौद्धिक र सांस्कृतिक केन्द्र बनाउने दिशामा लैजानेछ। उनले साहित्य, कला र शिक्षालाई दिँदै आएको महत्त्वले पहाडमा एउटा सचेत र शिक्षित पुस्ता तयार हुनेछ, जसले रगतको राजनीति होइन, मस्तिष्कको राजनीति गर्नेछ।
______
[५.] कस्तो होला त भविष्य ?
के पहाडले यो परिवेश पाउँछ ? के दार्जीलिङ ले भविष्य लेख्छ ?
______
अजय एडवर्ड्सको शासनकालमा दार्जीलिङको भविष्य सङ्घर्ष र निर्माणको संयोजन हुनेछ। उनले सहिदहरूको लासमाथि होइन, उनीहरूको सपनामाथि उभिएर पहाड बनाउने प्रतिज्ञा गरेका छन्। यदि उनले आफ्नो निस्वार्थ सेवाको भावनालाई सत्ताको चक्रव्यूहमा पनि जोगाएर राख्न सके भने, दार्जीलिङले दशकौँपछि एउटा स्थिर, शान्त र समृद्ध युगको अनुभूति गर्न पाउनेछ।
उनको नेतृत्वले पहाडलाई अन्धकारको राजनीतिबाट निकालेर सम्भावनाको नयाँ बिहानी तिर लैजाने बलियो आधार तयार पारेको देखिन्छ। यो प्रश्न केवल एउटा जिज्ञासा मात्र होइन, बरु यो प्रत्येक पहाडबासीको मनमा उब्जिरहेको एउटा गम्भीर आत्ममन्थन हो। “के पहाडले यो परिवेश पाउँछ?” भन्नुको अर्थ के अब पहाडले रगत, आँसु र धोकाको राजनीतिबाट मुक्ति पाउँछ?
अजय एडवर्ड्सको नेतृत्व र वर्तमान राजनीतिक परिवेशलाई हेर्दा, पहाडले आफ्नो भविष्य आफै लेख्ने एउटा नयाँ स्वर्ण अवसर प्राप्त गरेको देखिन्छ। नेतृत्वमा आएको नैतिक परिवर्तनले पहाडले सधैँ यस्तो नेतृत्व पायो जसले दिल्ली वा कोलकत्ताको आशीर्वादमा शासन गर्यो भन्ने भावना राख्दैन। आजको परिवेश र राजनीतिक चलखेल भित्र एडवर्ड्सले इमानदारिता र सेवालाई राजनीतिको जग बनाएका छन्। जब नेतृत्वले “म जनताको नोकर हुँ” भन्ने कुरा व्यवहारमा उतार्छ, तब मात्र पहाडले एउटा नयाँ र स्वच्छ परिवेश पाउँछ। उनको ‘भारतीय गोर्खा जनशक्ति मोर्चा’ (IGJF) मार्फत लिइएको एकै दुरी (Equidistant) को नीतिले पहाडलाई कसैको कठपुतली बन्नबाट जोगाउनेछ। सहिदको सपना र न्यायको भविष्य खोज्नु आतुर बनेको दार्जिलिङमा सहिदको लासमाथि राजनीति गर्ने दिन अब सकिनुपर्छ।एडवर्ड्सले मदन तामाङ हत्या प्रकरण जस्ता पुराना घाउहरूलाई कानूनी उपचार र न्यायको बाटोमा लैजाने जुन आँट गरेका छन्, त्यसले के सङ्केत गर्छ भने अबको दार्जिलिङमा न्याय नै भविष्यको आधार हुनेछ। न्याय बिनाको विकास दिगो हुँदैन, र एडवर्ड्सले यही कुरालाई बुझेका छन्। श्रमिक र भुइँमान्छेको उदय सँगै
दार्जिलिङको भविष्य चिया कमान र बस्तीहरूमा लुकेको छ। लेबर कोड, बोनस, र पर्चा-पट्टा (भूमि अधिकार) का मुद्दाहरूलाई अजय एडवर्ड्सले जसरी प्राथमिकतामा राखेका छन्, त्यसले अबको भविष्य धनी र शक्तिशालीको मात्र नभई श्रमिक र सर्वसाधारणको हुनेछ भन्ने विश्वास जगाएको छ।
____
[६.] के दार्जीलिङले भविष्य लेख्छ ?
_____
निश्चय पनि, दार्जीलिङले आफ्नो भविष्य लेख्न सक्छ र लेख्दैछ पनि। तर यो भविष्य केवल एउटा नेताको भरमा मात्र होइन, बरु जनताको सचेत छनोटमा निर्भर गर्दछ।
जब जनताले भोटलाई नोट वा भावुक नारासँग साट्न छोड्छन्। जब गाउँ-गाउँमा विकास र अधिकारको हिसाब मागिन्छ। जब परिवर्तन पुल जस्ता सामूहिक श्रम र इमानदार प्रयासहरूलाई समर्थन गरिन्छ। दार्जीलिङ अहिले एउटा यस्तो ऐतिहासिक दोबाटोमा उभिएको छ, जहाँ एउटा बाटो पुरानै अन्धकार र धोकातिर जान्छ भने अर्को बाटो अजय एडवर्ड्सले देखाएको सेवा, पारदर्शिता र न्यायको उज्यालोतिर जान्छ। यदि पहाडले इमानदारिताको यो परिवेशलाई अङ्गाल्न सक्यो भने, दार्जीलिङले पक्कै पनि एउटा यस्तो इतिहास लेख्नेछ, जहाँ सहिदको बलिदानको सम्मान हुनेछ र आगामी पुस्ताले गर्वका साथ आफ्नो परिचय दिनेछन्।
“परिवेश कसैले दिने कुरा होइन, यो त आफैँले निर्माण गर्ने कुरा हो।” अजय एडवर्ड्सले त्यो जग बसाल्ने प्रयास गरेका छन्, अब त्यसमा भव्य भविष्यको महल बनाउने जिम्मेवारी आम पहाडबासीको हातमा छ।
____
[७.]अन्तमा विकल्प समाधान र छुट्टै प्रशासनिक क्षेत्र बारेमा यस विषयमा कस्तो रणनीति तयार भएको छ ?
_____
अजय एडवर्ड्सको राजनीति र दार्जीलिङका लागि उनले अघि सारेको विकल्प, समाधान र प्रशासनिक क्षेत्र सम्बन्धी रणनीतिलाई ओजनदार विभिन्न पक्षहरूमा विश्लेषण गर्न सकिन्छ। उनको रणनीति केवल पदको लागि होइन, बरु पहाडको स्वायत्तता र अधिकारको पुनर्परिभाषा गर्नमा केन्द्रित देखिन्छ।
[१.] रणनीतिक पुनर्संरचना भित्र हाम्रो पार्टी बाट भारतीय गोर्खा जनशक्ति मोर्चा’ (IGJF) सम्मको रणनीति अजय एडवर्ड्सले पछिल्लो समयमा आफ्नो राजनीतिक रणनीतिलाई थप शक्तिशाली र समावेशी बनाएका छन्। उनले हाम्रो पार्टीलाई भारतीय गोर्खा जनशक्ति मोर्चा (IGJF) मा समाहित गर्नुको मुख्य उद्देश्य पहाडमा छरिएर रहेका गोर्खा शक्तिहरूलाई एउटै सूत्रमा बाँध्नु हो। रणनीतिभित्र साना-साना समूहमा विभाजित भएर शक्ति क्षय गर्नुभन्दा, एउटा साझा प्लेटफर्म बनाएर दिल्ली र कोलकत्तासँग दह्रो जनताको प्रतिनिधि र हितमा बार्गेनिङ गर्ने उनको योजना छ।
[२.] विकल्प र समाधान खोज्न समान दुरी (Equidistant Policy) उनको सबैभन्दा ठूलो रणनीतिक समाधान भनेको केन्द्र र राज्य दुवैबाट समान दुरी राख्नु हो। परम्परागत गल्तीको सुधार बोकेर विगतका नेताहरूले कहिले भाजपा (केन्द्र) त कहिले तृणमूल (राज्य) को फेरो समातेर राजनीति गरे, जसले गर्दा पहाड सधैँ अर्काको इसारामा नाच्नु पर्यो।
एडवर्ड्सको अडान भित्र उनी दार्जीलिङको मुद्दालाई क्षेत्रीय स्वाभिमानको आधारमा हल गर्न चाहन्छन्। उनको समाधान भनेको दार्जीलिङको भविष्यको फैसला दिल्ली वा कोलकत्ताका एसी कोठामा होइन, पहाडकै माटोमा जनताको सहमतिमा हुनुपर्छ भन्ने हो।
[३.] छुट्टै प्रशासनिक क्षेत्र र स्थायी राजनीतिक समाधान (PPS) प्रशासनिक क्षेत्रको हकमा एडवर्ड्सको रणनीति सशक्त स्वायत्तता र संवैधानिक सुरक्षामा आधारित छ। GTA को विफलता र सुधारमा उनी हालको गोर्खाल्याण्ड क्षेत्रीय प्रशासन (GTA) लाई भ्रष्टाचारको अखडा र शक्तिविहीन निकाय मान्छन्। उनको रणनीति भनेको यस्तो प्रशासनिक ढाँचा तयार गर्नु हो जसले ६औँ अनुसूची (6th Schedule) अन्तर्गत वा त्यो भन्दा शक्तिशाली संवैधानिक सुरक्षा प्राप्त गरोस्। पूर्ण राज्यको लक्ष्य (Gorkhaland) गोर्खाल्याण्डको मागलाई कहिल्यै त्यागेका छैनन्, तर यसलाई प्राप्त गर्ने प्रक्रियामा परिवर्तन ल्याएका छन्। उनको समाधान भनेको पहिला पहाडलाई प्रशासनिक र आर्थिक रूपमा बलियो बनाउने (Empowerment), र त्यसकै जगमा पूर्ण राज्यको हक सुनिश्चित गर्ने हो।
[४.] चिया श्रमिक र युवाका लागि ‘न्यायिक समाधान खोज्न उनको अर्को बलियो रणनीति आर्थिक न्याय हो। लेबर कोड र पर्चा-पट्टा, छुट्टै प्रशासनिक क्षेत्र भएर मात्र पुग्दैन, त्यहाँका श्रमिकको हातमा जमिनको अधिकार (Parcha Patta) हुनुपर्छ भन्ने उनको दृढ अडान छ। अग्निपथ र युवा भविष्य निर्माण गर्न उनले राष्ट्रिय स्तरका मुद्दाहरूमा पनि पहाडको आवाज बुलन्द पारेर पहाडी युवाहरूको भविष्य सुरक्षित गर्ने वैकल्पिक बाटो खोजिरहेका छन्। दार्जिलिङको नयाँ मार्गचित्र
अजय एडवर्ड्सको रणनीति भावना र यथार्थको मिश्रण हो। उनले पहाडलाई यस्तो प्रशासनिक क्षेत्र बनाउन चाहेका छन् जहाँ भ्रष्टाचार शून्य होस्। स्थानीय युवाले रोजगारी पाऊन्। सहिदका परिवारले सम्मान र न्याय पाऊन्। उनको यो वैकल्पिक समाधानले पहाडलाई परावलम्बी राजनीतिबाट मुक्त गरी स्वावलम्बी र आत्मसम्मानयुक्त नयाँ दार्जिलिङ निर्माण गर्ने लक्ष्य राखेको छ। यदि यो रणनीति सफल भयो भने, दार्जिलिङले साँच्चै नै एउटा यस्तो भविष्य लेख्नेछ जसको कल्पना सहिदहरूले गरेका थिए।
“अब जनताले कस्तो नेतृत्व चुन्ने भ्रष्टाचार शोषण अत्याचार अनि दलाल गर्ने?
स्वर्णिम भविष्य लेख्ने दार्जीलिङको ?”
मतदान गर्नु आफ्नो संवैधानिक अधिकार हो। त्यसैले गलत ढङ्गमा मतदान गरेर आफ्नो भविष्यलाई अन्धकार नबनाउनु होस्। आफ्नो भविष्य सँगै आउने भावी पिँढी पनि अन्धकारमा डुब्न सक्छन्।
