बजेट सत्र: लोकसभामा आठ विपक्षी सांसदहरूको निलम्बन समाप्त भएको छ। अब यी सांसदहरूले लोकसभा सत्रमा भाग लिन सक्नेछन्। सबै दलहरूले सदनको गरिमा कायम राख्न र भविष्यमा यस्ता विवादहरूबाट बच्न आश्वासन दिएका छन्।
लोकसभा अध्यक्ष ओम बिर्लाले मंगलबार आठ विपक्षी सांसदहरूको निलम्बन फुकुवा गरेका छन्। अब उनीहरू फेरि कार्यवाहीमा भाग लिन सक्छन्। सबै दलहरूले सदनको गरिमा कायम राख्न र भविष्यमा यस्ता विवादहरूबाट बच्न आश्वासन दिएका छन्। केन्द्रीय संसदीय मामिला मन्त्री किरेन रिजिजुले तल्लो सदनमा प्रस्ताव पेश गरेपछि यो कदम चालिएको हो।
निलम्बन पछि, सम्बन्धित सांसदहरू – गुरजीत सिंह औजला, हिबी इडेन, डीन कुरियाकोसे, अमरिंदर सिंह राजा वारिंग, बी. मणिकम टैगोर, डा. प्रशान्त यादव राव पडोले, चमला किरण कुमार रेड्डी, र एस. वेंकटेशन – ले संसद परिसरमा महात्मा गान्धीलाई श्रद्धाञ्जली अर्पण गरे। प्रस्ताव पेश भएपछि, कांग्रेस प्रमुख सचेतक के. सुरेशले भने कि केही सदस्यहरूले आफ्नो अनजानमा भएको गल्तीको लागि पछुताएका छन्। यससँगै, यी सांसदहरूलाई अब चलिरहेको संसदीय कार्यवाहीमा भाग लिन अनुमति दिइएको छ।
निलम्बनको कारण
यी आठ सांसदहरूलाई फेब्रुअरी ४ मा बजेट सत्रको बाँकी समयको लागि निलम्बन गरिएको थियो। उनीहरूमाथि होहल्लाको क्रममा सदनको नियम उल्लङ्घन गरेको र कागजपत्र च्यातेर सभामुखमाथि फ्याँकेको आरोप लगाइएको थियो। कांग्रेस नेता राहुल गान्धीले पूर्वी लद्दाखमा चीनसँगको २०२० को सीमा तनावको विशेष उल्लेखको माग गर्दा झगडा भएको थियो।
बैठकमा सहमति जुट्यो
स्रोतका अनुसार, एक दिन अघि लोकसभा सभामुखको अध्यक्षतामा विभिन्न दलका नेताहरूको बैठक बसेको थियो, जसमा यस विषयमा सहमति भएको थियो। बैठकमा सबै दलहरूले संसदको गरिमा र परम्परा कायम राख्नुपर्ने आवश्यकतामा जोड दिए। कुनै पनि सदस्यले अर्को छेउमा जान, कागजपत्र च्यातेर सभामुखमाथि फ्याँक्न वा अधिकारीहरूको टेबलमा चढ्न सदनको वेलमा नजाने निर्णय गरियो। भविष्यमा यस्ता घटनाहरू नघट्ने र सबै सदस्यहरूले संसदीय मर्यादा पालना गर्ने आश्वासन पनि दिइएको थियो।
संसद सचिवालयबाट सल्लाह
लोकसभा सचिवालयले संसद परिसरमा अनुशासन कायम राख्न सदस्यहरूलाई सम्झाउँदै बुलेटिन जारी गर्यो। यसले सभामुखद्वारा जारी गरिएको निर्देशनलाई उद्धृत गर्यो, जसले संसद परिसर भित्र केही गतिविधिहरूलाई निषेध गर्दछ ताकि सांसदहरूको लागि बाटो र क्षेत्र पहुँचयोग्य रहोस्। यो निर्देशनले हतियार, ब्यानर, पोस्टर, लाठी, भाला, तरवार, लाठी वा ढुङ्गा बोक्न निषेध गर्दछ, र संसद भित्र पोस्टर वा प्लेकार्ड प्रदर्शन गर्न निषेध गर्दछ।
बुलेटिनमा यो पनि भनिएको छ कि केही अवस्थामा पोस्टरहरूमा आपत्तिजनक एआई-उत्पन्न छविहरू र नाराहरू देखिएका थिए। सदस्यहरूलाई नियमहरूको कडाईका साथ पालना गर्न चेतावनी दिइएको थियो, जुन असफल भएमा अनुशासनात्मक कारबाही गर्न सकिन्छ।
कांग्रेस र भाजपा नेताहरूको प्रतिक्रिया
धेरै दलका सांसदहरूले पनि निर्णयको स्वागत गरे। कांग्रेसकी प्रियंका गान्धी वाड्राले निर्णय राम्रो भएको र सदनको गरिमा कायम राख्नु दुवै पक्षको जिम्मेवारी भएको बताइन्। कांग्रेस सांसद शशि थरूरले भने कि यो राम्रो हो कि उनका सहकर्मीहरू, जो सिँढीहरूमा दैनिक विरोध प्रदर्शन गरिरहेका थिए र सदनमा भाग लिन असमर्थ थिए, अब फर्कन सक्षम हुनेछन्। उनीहरूले केही निर्णय त्रुटिहरू गरे पनि, उनीहरूलाई सदनबाट बाहिर राख्नु लोकतन्त्रको लागि राम्रो होइन। उनले आशा व्यक्त गरे कि दुवै पक्षले दिएको राम्रो आचरणको आश्वासन पालना गरिनेछ।
भाजपाका रवि किशनले संसद देशको सबैभन्दा ठूलो पञ्चायत भएको र काम कारबाही सुमधुर तरिकाले सञ्चालन गरिनुपर्ने बताए। उनले यहाँ व्यक्तिगत टिप्पणीहरूबाट बच्नुपर्नेमा जोड दिए। भाजपाका अरुण गोविलले विपक्षी सदस्यहरूले सदनको मर्यादा कायम राख्ने र नियमहरू पालना गर्ने आशा व्यक्त गरे ताकि कार्यवाही सुचारु रूपमा चल्न सकोस्।
