डच क्रूज जहाजमा हान्ताभाइरसको संक्रमणले आतंक मच्चाएको छ; WHO ले निगरानी बढाएको छ; ‘एन्डिस’ स्ट्रेन एक व्यक्तिबाट अर्को व्यक्तिमा फैलिरहेको आशंका गरिएको छ; धेरै देशहरूमा सतर्कता जारी गरिएको छ। नयाँ दिल्ली: के संसार अर्को विश्वव्यापी स्वास्थ्य संकटतिर जाँदैछ? COVID-19 महामारीको भयानक सम्झनाहरू बिस्तारै हराएका छन्, र हान्ता भाइरसको बारेमा अन्तर्राष्ट्रिय चिन्ता अब बढ्दै गएको छ। एट्लान्टिक महासागरमा यात्रा गरिरहेको डच क्रूज जहाज ‘MV Hondius’ मा संक्रमणका घटनाहरूले स्वास्थ्य एजेन्सीहरूलाई सतर्क गराएको छ। अहिलेसम्म जहाजमा तीन जनाको मृत्यु भएको छ, जबकि धेरै यात्रुहरू संक्रमित भएको रिपोर्ट गरिएको छ। PPE किट लगाएका डाक्टरहरूको तस्बिरहरूले मानिसहरूलाई COVID युगको सम्झना गराइरहेका छन्।
विज्ञहरूका अनुसार, हान्ताभाइरस सामान्यतया मुसा र जंगली मुसाको दिसा, पिसाब वा लारको सम्पर्कबाट फैलिन्छ। यद्यपि, वैज्ञानिकहरूको सबैभन्दा ठूलो चिन्ता ‘एन्डिस’ भनिने भाइरस स्ट्रेन हो। विश्व स्वास्थ्य संगठन (WHO) का अनुसार, यो दुर्लभ स्ट्रेन एक व्यक्तिबाट अर्को व्यक्तिमा पनि फैलिन सक्छ।
यसअघि, २०१८ मा, अर्जेन्टिनामा आयोजित एक कार्यक्रमको क्रममा, एक संक्रमित व्यक्तिले ३४ जनालाई संक्रमित गरेको थियो, जसको परिणामस्वरूप ११ जनाको मृत्यु भएको थियो। डच क्रूज जहाजमा संक्रमितहरूमा पनि उही एन्डिज स्ट्रेन फेला परेको रिपोर्ट गरिएको छ।
अन्तर्राष्ट्रिय मिडिया आउटलेटहरू BNO News र द गार्जियनका रिपोर्टहरू अनुसार, संक्रमण अब त्यो जहाजमा मात्र सीमित रहेको विश्वास गरिँदैन। दक्षिण अफ्रिकाको जोहानेसबर्गमा एक महिलाको उडान परिचारिकाको सम्पर्कमा आएपछि मृत्यु भएको छ। उडान परिचारिका हाल नेदरल्याण्ड्समा उपचार गराइरहेकी छिन्।
यसका साथै, बेलायत, स्विट्जरल्याण्ड र अमेरिकी राज्य क्यालिफोर्निया र एरिजोनामा विदेशबाट आउने यात्रुहरूको निगरानी बढाइएको छ। अर्जेन्टिनाको स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार, जुन २०२५ देखि देशमा हान्ताभाइरसका १०१ केसहरू रिपोर्ट गरिएका छन्। यसैबीच, इजरायलले पनि हान्ताभाइरस संक्रमणको पहिलो केस रिपोर्ट गरेको छ। भारतमा पनि हान्ताभाइरस पूर्ण रूपमा नयाँ छैन। “थोट्टापलयम” प्रजाति पहिलो पटक १९६४ मा तमिलनाडुको भेल्लोरमा पत्ता लागेको थियो। त्यसपछि २००८ र २०१६ मा पृथक केसहरू रिपोर्ट गरिएका थिए, तर संक्रमण व्यापक रूपमा फैलिएन। विज्ञहरू भन्छन् कि किसानहरू, गोदाम कामदारहरू र बन्द र धुलो ठाउँहरू सफा गर्न लामो समय बिताउने मानिसहरूमा संक्रमणको उच्च जोखिम हुन्छ।
यद्यपि, विश्व स्वास्थ्य संगठनको महामारीविद् मारिया भान केरखोभले आत्तिनुको विरुद्धमा चेतावनी दिएकी छिन्। उनी भन्छिन् कि यो COVID-19 जस्तो भाइरस होइन, र वैज्ञानिकहरूले यसको बारेमा लामो समयदेखि जानकार छन्। उनका अनुसार, यसको फैलावट COVID-19 भन्दा फरक छ, र आम जनतामा संक्रमणको जोखिम हाल कम मानिन्छ। संक्रामक रोग विशेषज्ञ ह्युगो पिज्जी विश्वास गर्छन् कि जलवायु परिवर्तनका कारण अर्जेन्टिना जस्ता देशहरूमा बढ्दो तापक्रमले मुसाको जनसंख्यामा द्रुत वृद्धि हुन सक्छ। यसले भविष्यमा संक्रमणको जोखिम बढाउने सम्भावना छ।
हाल, एक डच क्रूज जहाज क्यानरी टापुहरू तर्फ जाँदैछ। डब्ल्यूएचओका महानिर्देशक टेड्रोस अधानोम गेब्रेयससले सामाजिक सञ्जाल मार्फत भने कि संगठनले निरन्तर परिस्थितिको निगरानी गरिरहेको छ। संक्रमित व्यक्तिहरूलाई अलग्गै राखिएको छ र आवश्यक परेमा मास्क प्रयोग गर्न सल्लाह दिइँदैछ। विज्ञहरू भन्छन् कि अहिले आत्तिनु पर्ने कुनै कारण छैन, तर यदि अन्तर्राष्ट्रिय निगरानी र सतर्कता बढाइएन भने, यो भविष्यमा चिन्ताको प्रमुख कारण बन्न सक्छ।
