नाम्ची जिल्लाको झोलुङ्गे–समरदुङस्थित NHPC टिस्टा चरण VI जलविद्युत परियोजनाको निर्माणाधीन सुरुङमा चार दिनसम्म सञ्चालन गरिएको खोज तथा उद्धार अभियान सम्पन्न भएको छ। जिल्ला प्रशासनका अनुसार थप तीन शव फेला परेसँगै मृतकको संख्या २५ पुगेको छ भने सबै हराइरहेका कामदारको अवस्था पुष्टि भएपछि उद्धार अभियान औपचारिक रूपमा समाप्त गरिएको छ।
यो किन महत्वपूर्ण छ?
NHPC टिस्टा चरण VI सुरुङ दुर्घटना निर्माण क्षेत्रमा कार्यरत श्रमिकको सुरक्षा, विपद् व्यवस्थापन तथा उद्धार संयन्त्रको प्रभावकारितासँग सम्बन्धित महत्वपूर्ण घटना हो। दुर्घटनापछि गरिएको समन्वित उद्धार अभियान र उच्चस्तरीय छानबिन समितिको गठनले भविष्यमा यस्ता घटनाबाट जोखिम न्यूनीकरणका उपायबारे पनि ध्यान केन्द्रित गरेको छ।
मुख्य बुँदाहरू
- NHPC टिस्टा चरण VI सुरुङमा चार दिनसम्म खोज तथा उद्धार अभियान सञ्चालन गरियो।
- थप तीन शव फेला परेसँगै मृतकको संख्या २५ पुगेको छ।
- सुरुङको निरीक्षणपछि थप कोही पनि कामदार भित्र फसेको नभएको पुष्टि गरिएको छ।
- मृतकहरू NHPC, ARX र पटेल इन्जिनियरिङ लिमिटेडसँग सम्बन्धित थिए।
- पीडितहरू भारतका १० विभिन्न राज्यका थिए।
- शवहरू आवश्यक चिकित्सा–कानुनी प्रक्रियाका लागि विभिन्न अस्पतालमा पठाइएको छ।
- पहिचान भएका शव सम्बन्धित परिवारलाई हस्तान्तरण गरिएको छ।
- राज्य सरकारले घटनाको छानबिनका लागि उच्चस्तरीय समिति गठन गरेको छ।
मुख्य समाचार
परिचय
नाम्ची जिल्ला अन्तर्गत झोलुङ्गेको समरदुङस्थित राष्ट्रिय जलविद्युत निगम लिमिटेड (NHPC) को टिस्टा चरण VI जलविद्युत परियोजनाको निर्माणाधीन सुरुङमा सञ्चालन गरिएको चार दिने खोज तथा उद्धार अभियान सम्पन्न भएको छ। विभिन्न उद्धार निकायको समन्वित प्रयासपछि अभियान समाप्त गरिएको हो।
पृष्ठभूमि
निर्माणाधीन सुरुङमा भएको दुर्घटनापछि जिल्ला प्रशासनको नेतृत्वमा विभिन्न सरकारी निकाय तथा उद्धार टोली परिचालन गरिएको थियो। अभियानका क्रममा हराइरहेका कामदारको खोजी, शवको उद्धार तथा सुरुङको निरीक्षणलाई प्राथमिकता दिइएको थियो।
के भयो?
जिल्ला प्रशासनका अनुसार अभियानको अन्तिम दिन थप तीन शव बरामद गरिएको छ। यससँगै सुरुङ दुर्घटनामा मृत्यु हुनेको संख्या २५ पुगेको छ।
उद्धार टोलीले त्यसपछि सुरुङको विस्तृत निरीक्षण गरी रेकर्डमा रहेका सबै हराइरहेका कामदारको अवस्था पुष्टि गरेको जनाएको छ। निरीक्षणपछि सुरुङभित्र थप कोही पनि फसेको नभएको पुष्टि भएसँगै खोज तथा उद्धार अभियान औपचारिक रूपमा समाप्त गरिएको हो।
संलग्न व्यक्ति तथा निकाय
दुर्घटनामा मृत्यु भएकामध्ये NHPC लिमिटेड, ARX तथा पटेल इन्जिनियरिङ लिमिटेडसँग सम्बन्धित कामदार र अधिकारीहरू रहेका छन्।
उद्धार अभियान नाम्ची जिल्ला प्रशासनको पर्यवेक्षणमा NHPC, राष्ट्रिय विपद् प्रतिक्रिया बल (NDRF), राज्य विपद् प्रतिक्रिया बल (SDRF), पूर्वी कोलफिल्ड्स लिमिटेड आसनसोलको खानी उद्धार टोली, सिक्किम प्रहरी, अग्नि तथा आपतकालीन सेवा, स्वास्थ्य तथा परिवार कल्याण विभाग तथा अन्य सम्बन्धित विभागहरूको समन्वयमा सञ्चालन गरिएको थियो। सिक्किम राज्य विपद् व्यवस्थापन प्राधिकरण (SSDMA) ले अभियानको निरन्तर अनुगमन गरेको थियो।
सार्वजनिक प्रभाव
दुर्घटनामा मृत्यु भएका कामदारहरू भारतका १० विभिन्न राज्यका भएकाले घटनाले विभिन्न राज्यका परिवारलाई प्रभावित बनाएको छ। यस घटनाले निर्माणाधीन ठूला पूर्वाधार आयोजनामा सुरक्षा मापदण्ड, आपतकालीन तयारी तथा उद्धार प्रणालीको प्रभावकारितामाथि पनि ध्यान केन्द्रित गरेको छ।
भनाइ
जिल्ला प्रशासनले चार दिनसम्म सञ्चालन गरिएको चुनौतीपूर्ण उद्धार अभियानमा सहभागी सबै निकाय तथा जनशक्तिको समर्पण, व्यावसायिकता र प्रभावकारी समन्वयप्रति आभार व्यक्त गरेको छ।
आगामी योजना
राज्य सरकारले दुर्घटनाको कारण र परिस्थितिबारे अनुसन्धान गर्न उच्चस्तरीय समिति गठन गरेको छ। समितिले भविष्यमा यस्ता घटना दोहोरिन नदिन आवश्यक उपाय तथा सिफारिस प्रस्तुत गर्नेछ।
यसैबीच, सबै बरामद शव आवश्यक चिकित्सा–कानुनी प्रक्रियाका लागि सिंगताम जिल्ला अस्पताल, एसटीएनएम अस्पताल सोक्चेगाङ, नाम्ची जिल्ला अस्पताल तथा केन्द्रीय रेफरल अस्पताल (सीआरएच), मणिपालमा पठाइएको छ। पहिचान भएका शव सम्बन्धित परिवारलाई हस्तान्तरण गरिएको प्रशासनले जनाएको छ।
निष्कर्ष
NHPC टिस्टा चरण VI सुरुङ दुर्घटनापछि सञ्चालन गरिएको चार दिने खोज तथा उद्धार अभियान सम्पन्न भएको छ। सबै हराइरहेका कामदारको अवस्था पुष्टि भएसँगै उद्धार कार्य टुंगिएको छ भने घटनाको कारणबारे उच्चस्तरीय अनुसन्धान प्रक्रिया अगाडि बढाइएको छ।
Frequently Asked Questions (FAQ)
NHPC टिस्टा चरण VI सुरुङ दुर्घटनामा कति जनाको मृत्यु भएको छ?
जिल्ला प्रशासनका अनुसार अन्तिम दिन थप तीन शव फेला परेसँगै सुरुङ दुर्घटनामा मृत्यु हुनेको संख्या २५ पुगेको छ।
खोज तथा उद्धार अभियान कहिले समाप्त भयो?
चार दिनसम्म सञ्चालन गरिएको खोज तथा उद्धार अभियान सुरुङको पूर्ण निरीक्षण गरी थप कोही पनि कामदार भित्र फसेको नभएको पुष्टि भएपछि समाप्त गरिएको हो।
मृतकहरू कुन–कुन राज्यका थिए?
दुर्घटनामा मृत्यु भएका व्यक्तिहरू पश्चिम बंगाल, झारखण्ड, जम्मू–कश्मीर, उत्तराखण्ड, केरला, उत्तर प्रदेश, बिहार, सिक्किम, पञ्जाब र आसाम गरी १० राज्यका थिए।
उद्धार अभियानमा कुन–कुन निकाय सहभागी थिए?
अभियानमा नाम्ची जिल्ला प्रशासन, NHPC, NDRF, SDRF, सिक्किम प्रहरी, पूर्वी कोलफिल्ड्स लिमिटेडको खानी उद्धार टोली, अग्नि तथा आपतकालीन सेवा, स्वास्थ्य विभाग तथा अन्य सम्बन्धित निकाय सहभागी थिए।
दुर्घटनापछि सरकारले के निर्णय गरेको छ?
राज्य सरकारले दुर्घटनाको कारण र परिस्थितिको अनुसन्धान गर्न तथा भविष्यमा यस्ता घटना दोहोरिन नदिन आवश्यक सिफारिस गर्न उच्चस्तरीय समिति गठन गरेको छ।
