सिक्किम विधानसभाको वार्षिक साधारण बजेट अधिवेशन २०२६–२७ को तेस्रो दिन तीनवटा संशोधन विधेयक पारित भएका छन्। साथै, जल (प्रदूषण रोकथाम तथा नियन्त्रण) संशोधन ऐन, २०२४ सिक्किममा लागू गर्ने सरकारी प्रस्तावलाई पनि सदनले स्वीकृति दिएको छ।
यो किन महत्त्वपूर्ण छ?
बजेट अधिवेशनमा पारित भएका विधेयक तथा प्रस्तावले शिक्षा, आपतकालीन सेवा, वातावरण संरक्षण र प्रशासनिक व्यवस्थापनसँग सम्बन्धित कानुनी प्रावधानलाई अद्यावधिक गर्ने उद्देश्य राखेका छन्। विशेषगरी जल प्रदूषणसम्बन्धी संशोधन ऐन लागू गर्ने निर्णयले राज्यको वातावरणीय व्यवस्थापन र कानुनी संरचनामा प्रभाव पार्ने अपेक्षा गरिएको छ।
मुख्य बुँदाहरू
– सिक्किम विधानसभामा तीनवटा संशोधन विधेयक पारित।
– जल (प्रदूषण रोकथाम तथा नियन्त्रण) संशोधन ऐन, २०२४ लागू गर्ने प्रस्ताव स्वीकृत।
– सिक्किम निजी विश्वविद्यालय (संशोधन) विधेयक, २०२६ पारित।
– बोर्ड अफ ओपन स्कुलिङ एन्ड स्किल एजुकेसन, सिक्किम (संशोधन) विधेयक, २०२६ पारित।
– सिक्किम अग्नि तथा आपतकालीन सेवा (संशोधन) विधेयक, २०२६ सर्वसम्मतिले पारित।
– विभिन्न विभागका आर्थिक वर्ष २०२६–२७ का अनुदान माग पनि स्वीकृत।
मुख्य समाचार
सिक्किम विधानसभाको वार्षिक साधारण बजेट अधिवेशन २०२६–२७ को तेस्रो दिन कानुन निर्माण र विभिन्न विभागका बजेटसम्बन्धी विषयमा महत्वपूर्ण निर्णयहरू गरिएको छ। सदनले तीनवटा संशोधन विधेयक पारित गर्नुका साथै जल प्रदूषणसम्बन्धी संशोधन ऐन लागू गर्ने सरकारी प्रस्तावलाई पनि स्वीकृति दिएको छ।
पृष्ठभूमि
अधिवेशनको पहिलो दिन सम्बन्धित मन्त्रीहरूले प्रस्तुत गरेका संशोधन विधेयकहरू तेस्रो दिनको बैठकमा छलफलपछि पारित भएका हुन्। यससँगै वातावरणसम्बन्धी कानुनी व्यवस्था कार्यान्वयनका लागि अर्को महत्वपूर्ण प्रस्ताव पनि सदनले अनुमोदन गरेको छ।
के–के विधेयक पारित भए?
शिक्षा मन्त्री राजु बस्नेतले प्रस्तुत गरेको सिक्किम निजी विश्वविद्यालय (स्थापना तथा नियमन) (संशोधन) विधेयक, २०२६ तथा बोर्ड अफ ओपन स्कुलिङ एन्ड स्किल एजुकेसन, सिक्किम (संशोधन) विधेयक, २०२६ ध्वनिमतबाट पारित गरिएको छ। त्यसैगरी, गृह मन्त्री तथा मुख्यमन्त्री प्रेमसिंह तामाङले प्रस्तुत गरेको सिक्किम अग्नि तथा आपतकालीन सेवा (संशोधन) विधेयक, २०२६ सर्वसम्मतिले पारित भएको छ।
जल प्रदूषण संशोधन ऐन लागू गर्ने प्रस्ताव
वन तथा वातावरण मन्त्री पिञ्चो नामग्याल लेप्चाले प्रस्तुत गरेको सरकारी प्रस्तावलाई पनि सदनले स्वीकृत गरेको छ। उक्त प्रस्तावलाई विधायक सोनाम छिरिङ भेञ्चोङ्गपाले समर्थन गरेका थिए। प्रस्तावमार्फत भारतको संविधानको धारा २५२ अन्तर्गत संसदद्वारा पारित जल (प्रदूषण रोकथाम तथा नियन्त्रण) संशोधन ऐन, २०२४ सिक्किममा लागू गर्ने निर्णय गरिएको हो। प्रस्तावअनुसार, उक्त संशोधन ऐन १५ फेब्रुअरी २०२४ मा अधिसूचित भएको थियो। प्रारम्भमा हिमाचल प्रदेश, राजस्थान तथा केन्द्रशासित प्रदेशमा लागू गरिएको यो ऐन अन्य राज्यमा सम्बन्धित विधानसभाबाट प्रस्ताव पारित भएपछि मात्र लागू हुने व्यवस्था रहेको उल्लेख गरिएको छ।संशोधनको उद्देश्य सन् १९७४ को जल (प्रदूषण रोकथाम तथा नियन्त्रण) ऐनका केही प्रावधानलाई अपराधमुक्त बनाउँदै उद्योग–व्यवसाय सञ्चालनलाई सहज बनाउनु तथा राज्य प्रदूषण नियन्त्रण बोर्डका अध्यक्ष नियुक्ति प्रक्रियालाई थप व्यवस्थित बनाउनु रहेको जनाइएको छ।
अनुदान माग पारित
उपाध्यक्ष राजकुमारी थापाको अध्यक्षतामा बसेको बैठकले आर्थिक वर्ष २०२६–२७ का लागि विभिन्न विभागका पृथक् अनुदान माग पनि पारित गरेको छ। पारित भएका अनुदान मागमा भवन तथा आवास तथा श्रम विभाग, शहरी विकास, खाद्य तथा नागरिक आपूर्ति, स्वास्थ्य तथा परिवार कल्याण, संस्कृति, आयुष, कृषि, बागवानी, पशुपालन तथा पशु चिकित्सा सेवा, मत्स्य विकास, वन तथा वातावरण, खानी तथा भूगर्भ तथा विज्ञान तथा प्रविधि विभाग समावेश छन्।
सार्वजनिक प्रभाव
पारित भएका विधेयक र प्रस्तावले शिक्षा, वातावरण, आपतकालीन सेवा तथा विभिन्न सरकारी विभागको कार्यसम्पादनलाई कानुनी आधार प्रदान गर्ने अपेक्षा गरिएको छ। साथै, जल प्रदूषण नियन्त्रणसम्बन्धी संशोधन कार्यान्वयनले वातावरणीय व्यवस्थापनलाई थप व्यवस्थित बनाउन सहयोग पुग्ने विश्वास गरिएको छ।
निष्कर्ष
सिक्किम बजेट अधिवेशनको तेस्रो दिन कानुनी तथा प्रशासनिक दृष्टिले महत्वपूर्ण निर्णयहरू भएका छन्। तीन संशोधन विधेयक पारित हुनुका साथै जल प्रदूषणसम्बन्धी संशोधन ऐन लागू गर्ने प्रस्ताव स्वीकृत भएपछि सम्बन्धित क्षेत्रमा नयाँ कानुनी व्यवस्था कार्यान्वयनको बाटो खुलेको छ।
Frequently Asked Questions (FAQ)
सिक्किम विधानसभामा कति वटा संशोधन विधेयक पारित भए?
बजेट अधिवेशनको तेस्रो दिन तीनवटा संशोधन विधेयक पारित भएका छन्।
जल प्रदूषण संशोधन ऐन किन लागू गरिएको हो?
भारतको संविधानको धारा २५२ अनुसार संसदबाट पारित जल (प्रदूषण रोकथाम तथा नियन्त्रण) संशोधन ऐन, २०२४ लाई सिक्किममा लागू गर्न प्रस्ताव पारित गरिएको हो।
जल प्रदूषण संशोधन ऐनको मुख्य उद्देश्य के हो?
सन् १९७४ को ऐनका केही प्रावधानलाई अपराधमुक्त बनाउँदै उद्योग–व्यवसाय सञ्चालनलाई सहज बनाउने तथा प्रदूषण नियन्त्रण बोर्डको नियुक्ति प्रक्रियालाई व्यवस्थित बनाउने उद्देश्य रहेको छ।
कुन–कुन विधेयक पारित भए?
सिक्किम निजी विश्वविद्यालय (संशोधन) विधेयक, बोर्ड अफ ओपन स्कुलिङ एन्ड स्किल एजुकेसन (संशोधन) विधेयक तथा सिक्किम अग्नि तथा आपतकालीन सेवा (संशोधन) विधेयक पारित भएका छन्।
अधिवेशनमा अन्य के निर्णय भयो?
आर्थिक वर्ष २०२६–२७ का लागि विभिन्न विभागका पृथक् अनुदान माग पनि सदनले पारित गरेको छ।












